Այս էջում
1. Որ արժույթով գանձել
Հայաստանի արժութային օրենքը սահմանում է ընդհանուր կանոնը. Հայաստանում վաճառվող ապրանքների և ծառայությունների գները նշվում են դրամով, իսկ ռեզիդենտների միջև վճարումները կատարվում են դրամով։ Օրենքը նախատեսում է նաև բացառություններ։ Արտասահման վաճառելու համար կարևոր են երկուսը.
- Արտասահմանյան բիզնես հաճախորդներ։ Հայկական ընկերության կամ անհատ ձեռնարկատիրոջ և արտասահմանյան ընկերության կամ ձեռնարկատիրոջ միջև կնքված պայմանագրերում գները կարող են լինել արտարժույթով, եթե վճարումը կատարվում է բանկային փոխանցումով։
- Քարտային վճարումներ արտարժույթով։ ԱյԴի Բանկն առաջարկում է արտարժութային vPOS, որն ընդունում է միայն արտասահմանյան բանկերի թողարկած քարտեր և միայն Հայաստանից դուրս կատարված գնումների համար։ Մնացած բոլորն անցնում են դրամային տերմինալով։
2. Որքան արժեն արտասահմանյան քարտերը
Արտասահմանում թողարկված քարտերն ավելի թանկ են, քան հայկական քարտերը, բոլոր այն բանկերում, որոնք հրապարակում են իրենց սակագները.
| Բանկ | Հայկական Visa / Mastercard | Արտասահմանյան քարտեր |
|---|---|---|
| Ամերիաբանկ | 2.7% | 2.7% |
| ԱԿԲԱ բանկ | 1.8–2.7% | 2.3–2.7% |
| Արդշինբանկ | 1.5–2.5% | 2.5–3% |
| ԱյԴի Բանկ | 1.5–2.5% | 2.5–3.5% |
| Յունիբանկ | 1.7% | 2.2% |
Եթե ձեր հաճախորդների մեծ մասն արտասահմանում է, բանկից հատուկ հարցրեք արտասահմանյան քարտերի սակագինը։ Ձեզ համար այն ավելի կարևոր է, քան ArCa-ի սակագինը։
3. Ինչ են պահանջում բանկերն առցանց վաճառող բիզնեսից
- Հայկական բիզնես։ Արդշինբանկը պահանջում է Հայաստանի ռեզիդենտ ընկերություն, որը հարկեր է վճարում այստեղ։ Հայէկոնոմբանկը պահանջում է Հայաստանում գրանցված կայքի դոմեն։
- Գները դրամով կայքում։ Արդշինբանկը պահանջում է գները նշել նաև դրամով և հրապարակել արժույթի փոխարկման կանոնները՝ հայերեն տարբերակով։
- Հստակ կանոններ։ Վերադարձի և չեղարկման պայմաններ, արտասահման ուղարկվող ապրանքների առաքման պայմաններ, կոնտակտային տվյալներ և հանրային օֆերտա, որպեսզի արտասահմանյան հաճախորդներն իմանան, թե ինչ են գնում։
- 3D Secure։ Արդշինբանկը պահանջում է այն յուրաքանչյուր առցանց վճարման համար։ Հայէկոնոմբանկն իր տերմինալները գրանցում է դրանում, իսկ դրանից հրաժարվող բիզնեսը պետք է վիճարկված գումարները ծածկի իր հաշվից։
4. ԱԱՀ արտասահման վաճառքի դեպքում
Հայաստանում ԱԱՀ-ի ստանդարտ դրույքաչափը 20% է։ Ըստ PwC-ի հարկային ամփոփման՝ արտահանվող ապրանքներն ու ծառայությունները սովորաբար հարկվում են զրոյական դրույքաչափով, իսկ խորհրդատվական, մարքեթինգային, դիզայնի, ինժեներական, իրավաբանական, հաշվապահական և տվյալների մշակման ծառայությունները՝ զրոյական դրույքաչափով, երբ հաճախորդը Հայաստանից դուրս է։
5. Վաճառք արտասահման Cycle-ով
Cycle-ում պլանների և հաշիվների գները կարող են լինել AMD, USD, EUR արժույթներով։ Դրամ օգտագործեք Հայաստանում քարտով վճարող հաճախորդների համար, իսկ արտարժույթ՝ այնտեղ, որտեղ թույլ են տալիս ձեր բանկային պայմանագիրը և օրենքը, օրինակ՝ արտասահմանյան ընկերություններին ուղարկվող հաշիվների համար։ Գումարը հաճախորդի քարտից գնում է ուղիղ ձեր սեփական բանկային հաշվին։
Հարցեր
Կարո՞ղ են արտասահմանյան հաճախորդները քարտով վճարել հայկական բիզնեսին
Այո։ Հայկական բանկերն ընդունում են ցանկացած երկրում թողարկված Visa և Mastercard քարտեր։ Արտասահմանյան քարտերի միջնորդավճարը սովորաբար ավելի բարձր է՝ 2.2–3.5% այն բանկերում, որոնք հրապարակում են իրենց սակագները։
Կարո՞ղ եմ արտասահմանյան հաճախորդներից գանձել դոլարով կամ եվրոյով
Երբեմն։ Արտասահմանյան ընկերությունների հետ պայմանագրերը, որոնք վճարվում են բանկային փոխանցումով, կարող են լինել արտարժույթով։ Քարտային վճարումների դեպքում ԱյԴի Բանկի արտարժութային vPOS-ն ընդունում է միայն արտասահմանյան քարտեր՝ Հայաստանից դուրս կատարված գնումների համար։ Դրամով գանձելը հարմար է բոլոր հաճախորդների համար. գումարը փոխարկում է նրանց բանկը։
Պե՞տք է ԱԱՀ գանձել արտասահմանյան հաճախորդներից
Ըստ PwC-ի հարկային ամփոփման՝ Հայաստանում արտահանվող ապրանքներն ու ծառայությունները սովորաբար հարկվում են զրոյական դրույքաչափով։ Արդյոք ձեր վաճառքը համարվում է արտահանում, կախված է նրանից, թե ինչ եք վաճառում և որտեղ է հաճախորդը, ուստի ճշտեք ձեր հաշվապահի հետ։
Պե՞տք է արտասահմանյան ընկերություն արտասահմանյան հաճախորդներին վաճառելու համար
Ոչ։ Առցանց քարտային վճարումների պայմանագիր ունեցող հայկական ընկերությունը կամ անհատ ձեռնարկատերը կարող է ընդունել վճարումներ ցանկացած երկրի հաճախորդներից՝ ուղիղ իր հայկական բանկային հաշվին։
Աղբյուրներ
Մենք կարդացել ենք յուրաքանչյուր բանկի հրապարակված սակագներն ու կանոնները։ Բանկերը փոխում են պայմանները. պայմանագիր կնքելուց առաջ ճշտեք ձեր բանկում։
- «Արժութային կարգավորման և արժութային վերահսկողության մասին» ՀՀ օրենք, հոդված 6 (Կենտրոնական բանկի ոչ պաշտոնական անգլերեն թարգմանություն. գործող տեքստը՝ arlis.am-ում)
- ԱյԴի Բանկ. քարտերը որպես վճարման միջոց ընդունելու սպասարկման կանոններ, կետ 17 և վաճառողի պարտականություններ (2024 թ. ապրիլի 3)
- Արդշինբանկ. POS և վիրտուալ տերմինալների պայմաններ և սակագներ, կայքին ներկայացվող պահանջներ (ուժի մեջ է 2026 թ. նոյեմբերի 10-ից)
- Հայէկոնոմբանկ. POS և vPOS տերմինալների տեղեկատվական ամփոփագիր (հրապարակվել է 2025 թ. ապրիլի 1-ին)
- PwC Worldwide Tax Summaries. Հայաստան, այլ հարկեր (վերանայվել է 2026 թ. հունիսի 30-ին)